İmalatta Endüstri 4.0 ve Akıllı Üretim Sistemleri
Şu kitabın bölümü: Korkmaz, F. & Çetin, A. (eds.) 2025. Tasarım, Malzeme ve İmalat Odaklı Güncel Mühendislik Uygulamaları.

Emel Çelik
Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi

Özet

Endüstri 4.0, üretim süreçlerini geleneksel hatlardan akıllı, esnek ve kendi kendini organize edebilen sistemlere dönüştürerek verimlilik, şeffaflık ve sürdürülebilirlik kazançları sağlar. IoT tabanlı üretim izleme sistemleri, makineler, sensörler ve ağ teknolojileri arasında gerçek zamanlı veri akışı sağlayarak öngörücü bakım, enerji verimliliği ve tedarik zinciri yönetiminde avantaj sunar. Dijital ikizler, fiziksel sistemlerin sanal kopyaları aracılığıyla performans izleme, senaryo analizi ve operasyonel optimizasyon imkânı verir; bakım ve yaşam döngüsü yönetiminde proaktif yaklaşımları destekler. Yapay zekâ teknikleri, makine öğrenmesi, derin öğrenme ve evrimsel algoritmalar aracılığıyla hata tahmini, kalite kontrol, çizelgeleme ve süreç iyileştirme gibi alanlarda üretim esnekliğini ve doğruluğunu artırır. Bu teknolojilerin entegrasyonu, üretim maliyetlerinin düşürülmesi, duruş sürelerinin azaltılması ve operasyonel verimliliğin artırılmasını sağlar. Ancak veri güvenliği, sistem entegrasyonu ve altyapı gereksinimleri dijital dönüşümün önündeki temel zorluklar arasında yer alır. Etkin bir Endüstri 4.0 dönüşümü, yalnızca teknolojik yetkinliği değil, aynı zamanda organizasyonel kültür ve süreç yönetiminin dönüşümünü de gerektirir. IoT, dijital ikiz ve yapay zekâ, üretimde ileri düzey otomasyon, optimizasyon ve sürdürülebilirliği mümkün kılan stratejik araçlar olarak öne çıkmaktadır.

Kaynakça Gösterimi

Çelik, E. (2025). İmalatta Endüstri 4.0 ve Akıllı Üretim Sistemleri. In: Korkmaz, F. & Çetin, A. (eds.), Tasarım, Malzeme ve İmalat Odaklı Güncel Mühendislik Uygulamaları. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1077.c4288

Lisans

Yayın Tarihi

30 December 2025

DOI