Müsabaka Sürecinde Sporcuların Stresle Başa Çıkabilme Becerilerinin İncelenmesi
Şu kitabın bölümü:
Uluç,
E.
A.
&
Bulut,
Ç.
&
Uluç,
S.
(eds.)
2025.
Spor Bilimleri Araştırmaları 8.
Özet
Müsabaka sürecinde sporcuların deneyimlediği stres, spor psikolojisi alanyazınında çok katmanlı bir olgu olarak ele alınmaktadır. Araştırmacılar tarafından konu ile ilgili yapılan araştırmalar incelendiğinde, stresin rekabetçi spor ortamının yapısal bir bileşeni olduğu ve sportif performans üzerindeki etkilerinin, stresin yoğunluğu ile sporcuların bu duruma verdikleri psikolojik tepkiler doğrultusunda şekillendiği görülmüştür. Müsabaka anında ortaya çıkan stres tepkilerinin; zaman kısıtlılığı, performansın belirsizliği ve anlık değerlendirmelerin yarattığı baskı nedeniyle değişken bir seyir izlediği görülmüştür. Bu yönüyle sporda stresin, bağlama duyarlı ve duruma özgü bir özellik taşıdığı ifade edilebilir.
Alanyazında yer alan araştırma sonuçları, stresle baş etme becerilerine yönelik psikolojik müdahalelerin sporcuların bu süreci daha işlevsel biçimde yönetmelerine katkı sağladığını göstermektedir. Bilişsel değerlendirme, duygusal düzenleme ve davranışsal kontrol odaklı uygulamaların, stresin performans üzerindeki olumsuz etkilerini sınırlandırmada etkili olduğu vurgulanmaktadır. Bu çerçevede stres yönetimi, sporcuların müsabaka sürecindeki psikolojik uyumlarını destekleyen ve performansın sürdürülebilirliğini güçlendiren temel bir beceri alanı olarak değerlendirilmektedir.
Genel olarak değerlendirildiğinde, müsabaka sürecinde stresin yapısının ve etkilerinin anlaşılması, sporcuların psikolojik dayanıklılıklarını artırma ve performanslarını istikrarlı biçimde sürdürebilme açısından belirleyici bir role sahip olduğu ifade edilebilir.
