Alzheimer hastalığı (AH), ileri yaşla birlikte sıklığı artan, hafıza başta olmak üzere dil, dikkat, yürütücü işlevler ve öğrenme gibi pek çok bilişsel alanı etkileyen ilerleyici bir nörodejeneratif hastalıktır. Hastalığın klinik seyri yalnızca bilişsel yıkımla sınırlı kalmaz; davranışsal ve psikolojik belirtiler, mobilite kısıtlılığı, düşme riski, uyku bozuklukları ve günlük yaşam aktivitelerinde bağımlılığın artması gibi çok boyutlu sonuçlara yol açar. Bu nedenle AH, birey ve aile düzeyinde bakım yükünü artırmakla birlikte sağlık sistemleri açısından da uzun dönemli bakım gereksinimi, maliyet artışı ve yaşam kalitesinde belirgin azalma ile ilişkili önemli bir halk sağlığı problemi olarak öne çıkmaktadır.

AH’nin kesin tedavisinin bulunmamakla birlikte farmakolojik tedaviler belirli ölçüde yarar sağlasa da son yıllarda farmakolojik olmayan müdahaleler ve yaşam tarzı temelli yaklaşımlar giderek daha fazla önem kazanmıştır. Bu bağlamda egzersiz, hem koruyucu sağlık perspektifinde sedanter yaşam biçimi gibi değiştirilebilir bir davranışsal risk faktörünü hedef alan güçlü bir müdahale aracı olması hem de hastalık ortaya çıktıktan sonra fonksiyonel kapasitenin ve günlük yaşam aktivitelerinin olabildiğince korunmasına yardımcı olması nedeniyle özel bir önem taşımaktadır. Mevcut literatür düzenli fiziksel aktivitenin bilişsel gerilemeyi yavaşlatma potansiyelinin yanı sıra denge ve mobiliteyi destekleyebildiğini, düşme riskini azaltmaya katkı sağlayabildiğini, depresyon ve anksiyete belirtilerini hafifletebildiğini ve günlük yaşam aktivitelerinin sürdürülmesine yardımcı olabildiğini göstermektedir. Dolayısıyla egzersiz, AH yönetiminde tek başına bir çözüm olmaktan ziyade, bütüncül, sürdürülebilir ve bireye uyarlanmış bakım yaklaşımının temel bileşenlerinden biri olarak ele alınmalıdır.

Bu bölümde, Alzheimer hastalığını tanımı, epidemiyolojisi ve patogenezi kısaca özetledikten sonra egzersizin güncel tedavi yaklaşımlarındaki yerini ve olası etkileri ele alınmıştır. Ardından hastalığın erken–orta ve ileri evrelerinde klinik tabloya ve işlevsel kapasiteye göre uyarlanabilecek egzersiz türleri (aerobik, kuvvet, denge, esneklik, ikili görev uygulamaları ve akuaterapi) sistematik biçimde ele alınmakta; güvenlik önlemleri ve evreye özgü uygulama ayrıntıları vurgulanmaktadır.