MANİSA KÜLTÜR TURİZMİ: Somut Olmayan Kültürel Miras Değerleri

Mustafa Tepeci
Manisa Celal Bayar Üniversitesi
https://orcid.org/0000-0001-9311-1532
Ceren İşçi
Manisa Celal Bayar Üniversitesi
https://orcid.org/0000-0002-5712-1482
Z. Gökçe Sel
Manisa Celal Bayar Üniversitesi
https://orcid.org/0000-0001-6305-0492

Özet

Küreselleşmenin yerel kimlikler üzerindeki tek tipleştirici etkisi, kültürel mirasın korunması ve sürekliliği konusunu güncel akademik tartışmaların ve kamu politikalarının merkezine taşımıştır. Bu bağlamda, UNESCO’nun "Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi", kültürel miras algısını fiziksel mekân ve nesnelerin ötesine taşıyarak; yaşayan pratikleri, temsilleri ve bilgiyi korumayı odağına almıştır. Bu kitapta, Manisa’nın Somut Olmayan Kültürel Miras (SOKÜM) varlıklarının incelenmesi, kültürel işlevleri ve bu değerlerin kültürel turizm ekosistemine entegrasyonu üzerine akademik bir perspektif sunmaktadır.

Antik dönemlerden Osmanlı yönetim geleneğine uzanan köklü geçmişiyle Manisa, Anadolu’nun çok katmanlı kültürel yapısının en özgün biçimde gözlemlendiği yerleşimlerden biridir. "Şehzadeler Şehri" kimliğiyle harmanlanan bu birikim, günlük yaşam pratiklerinde, geleneksel üretim biçimlerinde ve toplumsal ritüellerde günümüze kadar varlığını sürdürmüştür. Ancak, bu varlıkların modernleşme dinamikleri ve teknolojik gelişmeler karşısında uğradığı erozyon, söz konusu mirasın bilimsel yöntemlerle belgelenmesini ve turizm perspektifiyle yeniden ele alınmasını zorunlu hale getirmiştir.

Sekiz ana bölümden oluşan bu çalışmanın ilk kısmında, somut olmayan kültürel miras kavramı tanımlanmakta ve bu mirasın turizm sektörüyle kurduğu karşılıklı etkileşim tartışılmaktadır. Türkiye genelindeki ve Manisa özelindeki envanter çalışmaları incelenerek, SOKÜM unsurlarının sosyo-ekonomik gelişim sürecindeki işlevi kuramsal bir çerçeveye oturtulmuştur. Takip eden bölümlerde, kentin el sanatları mercek altına alınmıştır. Talikacılıktan saraçlığa, keçecilikten geleneksel kapı süsleme ustalığına kadar uzanan sekiz farklı el sanatı; teknik süreçleri, kültürel bağlamları ve sürdürülebilirlik olanakları açısından analiz edilmiştir.

Çalışmanın ilerleyen kısımlarında, dokuma geleneği ve geleneksel giyim kuşam pratikleri, kentin etnografik zenginliğinin birer göstergesi olarak ele alınmıştır. Toplumsal uygulamalar, inanç sistemleri ve özellikle UNESCO İnsanlığın Somut Olmayan Kültürel Mirası Temsili Listesi’nde yer alan Mesir Macunu Festivali gibi geniş ölçekli kültürel etkinlikler, kentin kolektif hafızasındaki yerleri ve turistik potansiyelleri bakımından değerlendirilmiştir. Sözlü anlatılar, mitolojik katmanlar ve mutfak kültürü bölümleri ise Manisa’nın yaşayan kültürünü bütüncül bir yaklaşımla tamamlamaktadır.

Kitabın sekizinci bölümünde, önceki bölümlerde anlatılanların yönlendirmesi doğrultusunda Manisa’da somut olmayan kültürel miras temelli bir turizm yaklaşımının geliştirilmesine yönelik stratejik önerilere yer verilmiştir. Bu çalışma yalnızca bir envanter oluşturma çabasıyla sınırlı kalmamakta; Manisa’da kültürel mirasın korunması ve kuşaktan kuşağa aktarılması sürecinde turizmi yerel kalkınmanın etkin bir aracı olarak konumlandıran bilimsel bir başvuru kaynağı olmayı hedeflemektedir.

Bu eserin, kültürel miras yönetimi, turizm planlaması ve geleneksel el sanatları yönetimi alanında çalışan araştırmacılara, sektör profesyonellerine ve yerel politika yapıcılara kuramsal ve uygulamalı bir kaynak olmasını temenni ederiz. Geçmişin kültürel kodlarını geleceğin sürdürülebilir turizm vizyonuyla buluşturan bu çalışmanın, Manisa’nın kültürel kimliğinin korunmasına katkı sunması en büyük dileğimizdir.

Kaynakça Gösterimi

Tepeci, M. & İşçi, C. & Sel, Z. G. (2025). MANİSA KÜLTÜR TURİZMİ: Somut Olmayan Kültürel Miras Değerleri. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1101

Lisans

Yayın Tarihi

30 December 2025

ISBN

PDF
978-625-8562-46-0

DOI

İstatistikler

Görüntülenme
22
İndirilme
6

Kategoriler