Yapay Zekâ Çağında Ebelik: Dijital Sağlık, Klinik Karar Destekleri ve Dönüşen Mesleki Roller
Şu kitabın bölümü:
Aydın Doğan,
R.
&
Hüseyinoğlu,
S.
(eds.)
2025.
Ebelikte Çok Boyutlu Yaklaşımlar: Klinikten Topluma.
Özet
Bu bölüm, yapay zekâ çağında ebelik mesleğinin konumlanışını dijital sağlık ekosistemi, klinik karar destek sistemleri ve dönüşen mesleki roller bağlamında incelemektedir. Dijital sağlık teknolojileri ile yapay zekânın yalnızca teknik araçlar olmayıp aynı zamanda ebelik felsefesini, bakım süreçlerini ve profesyonel kimliği dönüştüren temel dinamikler olduğu vurgulanmaktadır. Dijitalleşmenin ebelik bakımını dönüştürdüğü üç ana alan öne çıkmaktadır: verinin bakımın merkezine yerleşmesi, bakımın erişilebilirliği ve sürekliliğinin artması ve kadının bakım sürecine aktif katılımının güçlenmesi. Elektronik sağlık kayıtları, tele izlem uygulamaları, mobil sağlık teknolojileri ve hasta portalları, ebelik bakımını standardize eden riskleri erken belirleyen ve iletişimi kolaylaştıran araçlar olarak sunulmaktadır. Yapay zekâ tabanlı klinik karar destekleri ise gebelikte risk tahmini, fetal iyilik halinin izlenmesi, doğum eyleminin değerlendirilmesi ve postpartum komplikasyonların öngörülmesinde giderek yaygınlaşmaktadır. Bölümde yapay zekânın klinik hataları azaltma, maternal, fetal ve neonatal sonuçları iyileştirme ve bakım sürekliliğini güçlendirme potansiyeli literatür eşliğinde tartışılmaktadır. Bununla birlikte veri mahremiyeti, algoritmik önyargı, mesleki özerklik, dijital eşitsizlik ve yapay zekâ okuryazarlığı gibi etik ve uygulamaya yönelik zorluklara dikkat çekilmektedir. Sonuç olarak, yapay zekâ doğru tasarlandığında ebelik mesleğini güçlendirir ve ebelerin dijital dönüşümde aktif rol alması geleceğin bakım modeli için temel görülür.
