Bu çalışma, masalın arketipsel yapısını ve bu yapının çağdaş sanatta kolektif bilinçdışıyla kurduğu çok katmanlı ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Carl Gustav Jung’un arketip kuramı temel alınarak, masalların insan ruhunun evrensel ve tarih-üstü sembollerini barındıran bilinçdışı anlatılar olduğu; sanatın ise bu sembolik yapıları çağdaş estetik ve düşünsel bağlamlarda yeniden üreten bir ifade alanı sunduğu savunulmaktadır. Bu bağlamda masal, yalnızca geleneksel bir anlatı biçimi değil, insanın içsel yolculuğunu, dönüşüm süreçlerini ve varoluşsal sorgulamalarını görünür kılan simgesel bir yapı olarak ele alınmaktadır.

Marie-Louise von Franz, Joseph Campbell ve James Hillman’ın kuramsal yaklaşımlarından hareketle, masalların kahramanın yolculuğu, gölgeyle yüzleşme, ölüm ve yeniden doğuş, bireyleşme ve dönüşüm gibi temel temaları sanatçıların yaratım süreçlerinde nasıl yeniden anlamlandırdığı tartışılmaktadır. Campbell’ın evrensel yolculuk modeli ve von Franz’ın masalları kolektif bilinçdışının “en saf anlatı biçimi” olarak tanımlayan yorumları, sanat üretimindeki arketipsel sürekliliği açıklamak için kuramsal bir zemin sunmaktadır.

Bu çerçevede Paula Rego, Kiki Smith, Louise Bourgeois, Joseph Beuys ve Anselm Kiefer gibi uluslararası sanatçıların yanı sıra Nazan Erkmen, Canan ve İnci Eviner’in üretimleri incelenerek, masalın arketipsel dilinin çağdaş sanatta nasıl sembolik, psikolojik ve poetik karşılıklar bulduğu ortaya konulmaktadır. İncelenen sanatçıların işleri, masalın masum ve romantik anlatımından uzaklaşarak; bastırılmış travmalar, beden politikaları, kolektif hafıza ve kimlik meseleleri üzerinden daha eleştirel, çoğul ve dönüşümsel bir dil geliştirdiğini göstermektedir.

Çalışmanın son bölümünde, masalın arketipsel dilinin çağdaş sanatta farklı disiplinler aracılığıyla nasıl yeniden üretildiği tartışılmaktadır. Masalın simgesel yapısı; bellek, beden, kimlik ve dönüşüm temaları etrafında şekillenen çağdaş sanat pratiklerinde eleştirel ve çoğul anlatı biçimlerine dönüşmektedir. İncelenen sanatçıların üretimleri, masalın romantize edilmiş anlatımının ötesine geçerek, kolektif bilinçdışında yer alan karanlık, bastırılmış ve travmatik imgeleri görünür kılmaktadır. Bu bağlamda masal, çağdaş sanatta geçmişe ait bir anlatı olmaktan ziyade, bireysel ve toplumsal dönüşüm süreçlerinin sorgulandığı dinamik bir düşünsel ve estetik alan olarak değerlendirilmiştir.