Sosyal Hizmette Sosyal Fayda Odaklı Yapay Zekâ
Şu kitabın bölümü: Yelboğa, N. (ed.) 2026. Yapay Zekâ Çağında Sosyal Hizmet: Uygulama ve Gelecek.

Hatice Hale Yurttabir
Haliç Üniversitesi

Özet

Bu bölüm, yapay zekâ teknolojilerinin sosyal hizmet alanında sosyal fayda üretme potansiyelini etik, kuramsal ve uygulama boyutlarıyla ele almaktadır. Sosyal hizmetin insan onuru, sosyal adalet ve insan hakları temelli değerleri doğrultusunda yapay zekânın yalnızca teknik bir yenilik değil, aynı zamanda normatif bir yönetişim meselesi olduğu savunulmaktadır. Bu çerçevede sosyal fayda kavramı, Batı düşüncesindeki “ortak iyi” yaklaşımı ile İslam düşüncesindeki “maslahat” ilkesi birlikte değerlendirilerek kültürel bağlama duyarlı bir etik zemin oluşturulmaktadır. Bölümde yapay zekânın sosyal yardım sistemleri, çocuk koruma hizmetleri, sağlık ve ruh sağlığı uygulamaları, eğitim alanı ve göç yönetimi gibi sosyal hizmetin temel uygulama sahalarındaki kullanım biçimleri incelenmektedir. Bu uygulamaların erken müdahale, kaynakların etkin dağılımı ve risk öngörüsü gibi alanlarda önemli fırsatlar sunduğu; ancak algoritmik ayrımcılık, veri mahremiyeti ihlalleri, şeffaflık eksikliği ve mesleki otonominin zayıflaması gibi ciddi etik riskler de barındırdığı vurgulanmaktadır. Sosyal çalışmacıların dijital yeterliliklerinin güçlendirilmesine yönelik öneriler sunulmaktadır. Sonuç olarak bölüm, yapay zekânın sosyal hizmette ancak insan onurunu merkeze alan, hesap verebilir, şeffaf ve kültürel olarak duyarlı bir yönetişim modeli çerçevesinde gerçek anlamda sosyal fayda üretebileceğini ileri sürmektedir.

Kaynakça Gösterimi

Yurttabir, H. H. (2026). Sosyal Hizmette Sosyal Fayda Odaklı Yapay Zekâ. In: Yelboğa, N. (ed.), Yapay Zekâ Çağında Sosyal Hizmet: Uygulama ve Gelecek. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1227.c4928

Lisans

Yayın Tarihi

18 March 2026

DOI

Kategoriler