Kırsal ve Dezavantajlı Bölgelerde Kadın Sağlığında Yapay Zekâ Uygulamaları
Şu kitabın bölümü: Baltacı Yıldız, E. A. (ed.) 2026. Kadın Sağlığında Yapay Zekâ Uygulamaları ve Etkileri.

Süheyla Demirtaş Alpsalaz
Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı

Özet

Yapay zekâ (YZ), özellikle sağlık hizmetlerine erişimin sınırlı olduğu kırsal ve dezavantajlı bölgelerde kadın sağlığını dönüştürme potansiyeline sahip önemli bir teknoloji olarak öne çıkmaktadır. Bu bölümde; maternal sağlık, üreme sağlığı, kanser taramaları, uzaktan sağlık hizmetleri, dijital sağlık okuryazarlığı ve hemşirelik bakımı bağlamında YZ uygulamaları ele alınmıştır. Yapay zekâ destekli klinik karar destek sistemleri, taşınabilir ultrason teknolojileri, sohbet robotları ve uzaktan izlem araçları; erken tanı, risk öngörüsü, bakım sürekliliği ve sağlık hizmetlerine erişimin iyileştirilmesinde önemli katkılar sağlamaktadır. Ayrıca YZ uygulamalarının, sağlık personeli yetersizliği ve altyapı eksikliklerinin yoğun olduğu bölgelerde sağlık çalışanlarını destekleyici rolü tartışılmıştır. Bölümde, tele-sağlık uygulamaları ile afet ve göç bağlamında kırılgan kadın gruplarına yönelik YZ destekli yaklaşımlar da değerlendirilmiştir. Bununla birlikte dijital eşitsizlik, algoritmik yanlılık, veri mahremiyeti, etik sorunlar ve sosyokültürel engeller gibi sınırlılıklar, YZ’nin kadın sağlığındaki kullanımında dikkat edilmesi gereken temel konular arasında yer almaktadır. Sonuç olarak, yapay zekâ uygulamalarının kadın sağlığında sürdürülebilir ve eşitlikçi bir dönüşüm sağlayabilmesi için yerel ihtiyaçlara duyarlı, etik ilkelere dayalı ve kapsayıcı sağlık politikalarıyla desteklenmesi gerekmektedir.

Kaynakça Gösterimi

Demirtaş Alpsalaz, S. (2026). Kırsal ve Dezavantajlı Bölgelerde Kadın Sağlığında Yapay Zekâ Uygulamaları. In: Baltacı Yıldız, E. A. (ed.), Kadın Sağlığında Yapay Zekâ Uygulamaları ve Etkileri. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1341.c5406

Lisans

Yayın Tarihi

30 June 2026

DOI