Türkiye'de Sağlık Harcamaları, Yenilenebilir Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Yük Taşıma Kapasitesi Faktörü Çerçevesinde Bir Analiz
Şu kitabın bölümü: Ata, A. Y. (ed.) 2026. Makro İktisadi Politikalarda Güncel Konular.

Ahmet Yılmaz Ata
Gaziantep Üniversitesi
Ayşe Eryer

Özet

Çevresel sorunlar,  birey ve toplum sağlığı, ekolojik sistemlerin devamlılığı, sürdürülebilir ekonomik büyüme ve kalkınma üzerindeki çok boyutlu etkileri nedeniyle küresel ölçekte öncelikli araştırma alanlarından biri haline gelmiştir. Çevresel performansın değerlendirilmesinde geleneksel olarak karbondioksit emisyonları ve ekolojik ayak izi gibi göstergeler yaygın biçimde kullanılmaktadır. Bu göstergeler, ağırlıklı olarak doğal kaynaklar üzerindeki tüketim baskısını ve çevresel talep boyutunu yansıtan göstergelerdir. Dolaysıyla, çevresel sürdürülebilirliğin kapsamlı bir şekilde değerlendirilebilmesi için doğal kaynakların yenilenme kapasitesini ve ekolojik arz yönünü de dikkate alan ölçütlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada da çevresel kalite göstergelerinden olan ve biyolojik kapasitesinin ekolojik ayak izine oranlanmasıyla bulunan yük kapasitesi faktörü kullanılmıştır. Çalışmada, Türkiye’de yenilenebilir enerji tüketimi, sağlık harcamaları, ekonomik büyüme ve yük kapasitesi faktörü arasındaki ilişkiler 1990–2022 dönemi için A-ARDL yöntemi kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen bulgular, değişkenler arasında uzun dönemli bir eş bütünleşme ilişkisinin varlığına işaret etmektedir. Yenilebilir enerji tüketimi ve sağlık harcamalarında meydana gelen artışlar yük kapasitesini faktörünü pozitif etkilemekte, ekonomik büyümedeki artışlar ise yük kapasitesi faktörünü negatif etkilemektedir.

Kaynakça Gösterimi

Ata, A. Y. & Eryer, A. (2026). Türkiye'de Sağlık Harcamaları, Yenilenebilir Enerji Tüketimi ve Ekonomik Büyüme İlişkisi: Yük Taşıma Kapasitesi Faktörü Çerçevesinde Bir Analiz. In: Ata, A. Y. (ed.), Makro İktisadi Politikalarda Güncel Konular. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1347.c5431

Lisans

Yayın Tarihi

30 June 2026

DOI

Kategoriler