İnflamasyon ve Poliaminler
Şu kitabın bölümü: Çelikgün, S. (ed.) 2026. Halk Sağlığı Alanında Güncel Yaklaşımlar .

Veysel Kenan Çelik
Sivas Cumhuriyet Üniversitesi

Özet

Günümüzde diyabet, kardiyovasküler hastalıklar, otoimmün/romatizmal hastalıklar, nörodejeneratif hastalıklar ve kanser gibi çok sayıda hastalığın patogenezinde inflamasyonun önemli rol oynadığı kabul edilmektedir. Bağışıklık sisteminin biyolojik etkenler (viral, bakteriyel vb.), kimyasal uyaranlar (toksik, alerjik vb.) ve fiziksel hasarlar (travma, kaza ve yaralanmalar) karşısında geliştirdiği savunma yanıtı, fizyolojik koşullarda sınırlı ve kontrollü bir süreçtir. Ancak bu yanıtın sonlanamaması ve sürekli hale gelmesi durumunda inflamasyon kronikleşerek metabolik dengenin bozulmasına, hücresel stresin artmasına ve sağlıklı dokuların zarar görmesine yol açabilmektedir.
Bu derlemede inflamasyon mekanizmaları ele alınarak enfeksiyon ve doku hasarı süreçleri öncesinde ve sonrasında gelişen inflamatuvar yanıtlar değerlendirilmektedir. Dokuların ve hücrelerin oluşturduğu yanıtlarda inflamasyon kaskadının nasıl etkilendiği ve bu kaskadların düzenlenmesinde rol oynayan moleküler mekanizmalar tartışılmaktadır. Ayrıca inflamasyon sonrası süreçlerde devreye giren poliaminlerin doku onarımı ve hasarın sınırlandırılmasındaki işlevleri incelenmekte; doku hasarına katkıda bulunabilecek reaktif oksijen türlerinin uzaklaştırılma mekanizmaları irdelenmektedir. Olumsuz çevresel ve biyolojik koşullar sonrasında gelişen hastalıklarla poliaminler arasındaki ilişkiler ve bu alandaki klinik çalışmalar da derleme kapsamında ele alınmaktadır.

Kaynakça Gösterimi

Çelik, V. K. (2026). İnflamasyon ve Poliaminler. In: Çelikgün, S. (ed.), Halk Sağlığı Alanında Güncel Yaklaşımlar . Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1367.c5531

Lisans

Yayın Tarihi

30 June 2026

DOI