Yeni Nesil Yönetim Anlayışında Kraliçe Arı Sendromu: Örgütsel Dinamikler ve Dönüşüm Süreci
Şu kitabın bölümü: Sönmez, S. (ed.) 2025. Yeni Nesil Yönetim: Dijital Çağda Sistem, Süreç, Strateji ve Dönüşüm.

Özden İbrahimağaoğlu
Doğuş Üniversitesi

Özet

Kadınların çalışma hayatında var olma ve başarılı olma çabaları çeşitli engellerle karşılaşmaktadır. Geleneksel toplum yapısı ve cinsiyet ayrımcılığı bu engellerin başlıcalarıdır; ayrıca bazı engeller, kadınların hemcinsleri tarafından da yaratılabilmektedir. Yönetici pozisyondaki kadınların diğer çalışan kadınlara karşı sergilediği zorlayıcı tutumlar kraliçe arı sendromu olarak tanımlanmaktadır. İş hayatında karşılaştıkları güçlükleri aşarak üst düzey pozisyonlara ulaşan kadınlar, bazen hemcinslerine karşı rekabetçi ve yıpratıcı davranışlar sergileyebilmektedir. Üst yönetim kademesine ulaştıktan sonra diğer kadınlara uzaklaşan ve onların ilerlemesini engelleyen kadın yöneticiler, yani kraliçe arılar, sadece hemcinslerinin kariyerlerini zorlaştırmakla kalmaz; aynı zamanda yetenekli kadın adayların işe alımlarını veya mevcut konumlarını baskılayarak çalışma ortamına ulaşmalarını engelleyebilmektedir. Bu davranışlar, kraliçe arı sendromu olarak adlandırılmakta ve kadın yöneticilerin kendilerine bağlı kadın çalışanlara karşı olumsuz tutum sergilemeleri ile yönetim kademesinde tek olmak istemelerinden kaynaklanmaktadır. Üst düzey yönetici pozisyonunda bulunan kadınların hemcinslerine karşı sergilediği olumsuz tutumları ve bu tutumların iş yaşamındaki etkilerini açıklayan kraliçe arı sendromu kavramını detaylı şekilde incelemek çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Bu kapsamda kraliçe arı sendromu kavramı detaylı olarak ele alınmaktadır. Kraliçe arı sendromunun özellikleri, nedenleri, boyutları ve dayandığı kuramlar detaylı şekilde açıklanmaktadır. Kraliçe arı sendromunun etkileri ve sonuçları incelendikten sonra sonuç bölümünde konuya ilişkin önerilere yer verilmektedir. Çalışmanın genel değerlendirmesi olarak, örgütlerde kraliçe arı sendromunun varlığının fark edilmesi ve maruz kalan kadın çalışanların desteklenmesi ile sendromun olumsuz etkilerinin azaltılabileceği söylenebilmektedir. Böylece kadınların iş yaşamında daha eşit, adil ve verimli bir ortamda yer almaları mümkün hâle gelmektedir.

Kaynakça Gösterimi

İbrahimağaoğlu, Ö. (2025). Yeni Nesil Yönetim Anlayışında Kraliçe Arı Sendromu: Örgütsel Dinamikler ve Dönüşüm Süreci. In: Sönmez, S. (ed.), Yeni Nesil Yönetim: Dijital Çağda Sistem, Süreç, Strateji ve Dönüşüm. Özgür Yayınları. DOI: https://doi.org/10.58830/ozgur.pub1131.c4625

Lisans

Yayın Tarihi

30 December 2025

DOI

Kategoriler